Zondagsmijmering: Over wijzen

Naar oorsprong gaat ‘wijzen’ terug naar de term ‘wisijan’, zoals u wellicht niet wist het werkwoord dat de oudgermanen gebruikten als ze ‘laten zien’ wilden zeggen. Wie wijst, maakt de andere dus wijzer door die de juiste richting te tonen. Ook de vermanende wijsvinger heeft die ambitie, weze het dat hij die niet altijd waarmaakt.

Daarmee mag deze zondag alweer geslaagd heten, want we werden reeds bij het krieken van de dag wijzer, weliswaar met een totaal nutteloos weetje maar schuilt wijsheid er niet juist in het directe nut slechts matig belang toe te kennen? Daarin zit het verschil tussen de klusjesman en de wijsgeer, die wijsheid ook los van directe aanwendbaarheid begeert wat in de klusjesmansector een mankement moet heten. Trouwens, ook deze rubriek kan zijn bescheiden bijval niet bepaald puren uit het directe nut dat hij verstrekt zonder er evenwel het etiket ‘wijsgerig’ op te kleven.

Naast de wijsvinger kennen we ook wijsheidstanden en van sommigen wordt beweerd dat ze een wijsneus zouden hebben, meer nog, dat ze er een zouden zijn.

Waar wil ik met deze wijsheden heen zult u zich afvragen? Welaan dan, op met de geit, ziehier de verklaring. Weliswaar beschikt iedereen, ik maak abstractie van de onfortuinlijken bij wie het ontbreekt, van bij de geboorte over twee keer vijf vingers en dus ook over twee wijsvingers apart van de rest dirigeerbaar.

Edoch, hoe banaal die mededeling nu ook klinkt, dat hebben we dus ooit moeten ontdekken vooraleer uit dat bezit ons voordeel te halen, te weten de weg wijzen, op knoppen drukken, neus peuteren en dies meer.

Lopende week is het hier gebeurd. Onze jongste ontdekte dat die vijf mollige stokjes aan dat kussentje aan het eind van zijn armpje apart kunnen aangewend worden, althans de wijsvinger is daartoe heel erg in staat. Zijn moeder nam het als eerste waar en aansluitend mocht ik het ook zelf vaststellen.

Ik lees hem graag voor uit boekjes waar muziek in zit, letterlijk. Erg gegeerd is het deel met het in kinderversie verhaalde wedervaren van Peer Gynt bij de Trollenkoning. Op elke bladzijde kunnen door het indrukken van een zone enkele flarden Edward Grieg geactiveerd worden.

Menigmaal zag ons Peertje mijn wijsvinger deze met een kleurtje aangeduide stippen beroeren, dusdoende de deuntjes opwekkend en jawel, voorbeelden strekken want enkele etmalen geleden ging hij aarzelend met zijn tot dan weinig specifieks te bieden wijsvingertje naar de stip. De druk die hij uitoefende volstond niet, vandaar dat mijn wijsvinger zich verenigde met die van mijn jongste spruit teneinde Solveig haar lied te horen aanzetten want het diende vermeden dat de valse indruk zou ontstaan dat zijn pas ontdekte vingerwerk steunde op een misverstand.

Eergisteren bij het ontwaken mochten we getuige zijn van een uitermate aandoenlijk tafereeltje toen hij nog wat slaapdronken naar zijn rechterhandje keek en met de linkerhand het gekrulde rechterwijsvingertje rechttrok, klaar voor een hele dag actie.

Nu worden we in de buik geprikt, gaat het vingertje apart in de mond, duwt hij er zijn broodreepjes mee plat en dat alles als oefening met het oog op een leven lang wijsvingergenot, zoals u en ik dat zonder nadenken beleven.

Naar verluidt gelijkt zijn reukorgaan op vaders voorgevel. Wil dat zeggen dat hij dan ook een wijsneusje wordt?

Fijne zondag gewenst, alweer de eerste die ons een avonduur extra licht en dito genot mag schenken. 

Facebook, 29 maart 2026

Foto: Met een wijsvinger kan je dus… wijzen, bijvoorbeeld naar de tent van Pettson of naar wijsneuzerige kat Findus.