Zondagsmijmering: Over een Toren op E4

U zou mij kunnen aanmerken als schaakliefhebber of beter toch, geboeid door schaakstukken. Nog treffender: ik vind een schaaktafel een mooi meubelstuk. Voila, zo zit het juist.

Aangezien ik zelden schaak en ons schaakspel, mochten schaakspelen naar waarde en esthetiek ingedeeld worden in categorieën van A tot E, slechts een keurige D mag genoemd worden, moeten de eerste twee beweringen als fel overdreven afgeserveerd worden. Enige tijd geleden wisten wij ons wel een schaaktafeltje toe te eigenen en dat staat nu fraai te pronken tussen twee ook tweedehands op de kop getikte zetels.

U begrijpt dat de uitnodiging om simultaan mee te schaken tegen Garri Kasparov, een der weinigen die aanspraak kan maken op het predicaat ‘grootste schaker aller tijden’, me in dubio bracht. Mijn uitermate beperkte talenten in die bezigheid deden zwaar neigen naar een afwijzing; de warme belangstelling voor dat wereldje van 32 stukken maakte me uiteraard dan weer vatbaar om toe te zeggen.

Het werd ja, weliswaar pas onder zware druk van een omgeving die een vriendelijke bedanking afdeed als onbegrijpelijk en later onvermijdelijk tot diepe spijt leidend. Vandaar dat ik woensdag laatstleden aanschoof bij een der twintig in ons schitterende museum van schone kunsten opgestelde schaakborden.

Mijn voorbereiding bleef om diverse redenen ver achter op het plan en waar uw dienaar het gebeuren der dingen doorgaans eerder stoïcijns aanschouwt, drongen de zenuwen zich in dit avontuur, ver buiten de zogenaamde comfortzone plaatsvindend, toch nadrukkelijk op het voorplan.

Over het geleverde spel kunnen we kort zijn. Me de rol aangemeten hebbende van laffe hond, lukte het de valbijl, in deze ‘mat’ genoemd, 32 zetten lang uit te stellen door me uitsluitend te richten op het afdekken mijner stukken (op dat ene moment na waarop ik de euvele moed opbracht de gigant schaak te zetten, iets wat bij hem een lichte en amper waar te nemen doch veel misprijzen inhoudende beweging van de linkerwenkbrauw uitlokte maar mij in de mogelijkheid stelt bij alle volgende familiefeesten naar waarheid te beweren dé schaakkampioen schaak gezet te hebben).

Toen mijn koning dan toch geen kant meer uit kon, bleken reeds dertien mededingers de zaal verlaten te hebben. U kan begrijpen dat geen nederlaag ooit eerder zo’n zoete smaak verspreidde want dit resultaat overtrof al mijn verwachtingen.

En toch. Begon ik met de zeer bescheiden ambitie niet als eerste het hoofd te moeten buigen, breidde die zich vervolgens uit tot het streven tenminste tien zetten vol te houden, dan nam de honger gaandeweg toe en diende zich na het onverwachte relatieve welslagen toch de vraag aan of ik het niet nog wat rondes meer had kunnen uithouden. De langst overlevende volwassene kwam aan 34 zetten, toch slechts twee meer dan wat mij gelukt was. Zaten er dan voor mij geen 34 in of zelfs meer?

De mens ontbeert duidelijk het talent voor tevredenheid want na het zoete volgde toch enige wrangheid. Ik herspeelde de partij ‘s anderendaags tegen middernacht, na de dagplicht voldaan te hebben, om bij de laatste zetten na te gaan of het verdict niet toch nog wat uitstelbaar was geweest indien de stukken anders beroerd waren.

Ik vernam later dat een schaakapp me meteen op dat betere been had kunnen brengen maar bij gebrek aan elektronische ondersteuning bleef ik in die nachtelijke verlatenheid aangewezen op mijn eigen vindingrijkheid.

Na een tijd heen-en-weergeschuif, pas daarbij ten volle vaststellend in welke ijzeren greep hij me had geklemd, viel mijn oog op de toren die wat buiten het gewoel verloren leek te staan. Die had soelaas kunnen bieden, althans de executie nog enkele zetten uitstellen. Helaas, Toren naar vak e4 was me ontgaan en daarmee glipte de eeuwige roem me tussen de vingers.

Herfstweer, zei u? Ach, vanmiddag zet ik me aan onze schaaktafel. Misschien komt Te4 nog van pas.

Fijne zondag gewenst

Noot: Ik kon me al driftig typend weer niet in toom houden en het klavier ging opnieuw met me op de loop. Vandaar zou wat ik eigenlijk wou schrijven nog toevoegen de omvang van deze mijmering tot buitensporige proportie opblazen. Ik haak daarom nu af en volgende zondag weer in met hetgeen waarover ik echt wou mijmeren. Het is dan dat onze spruit zich in het verhaal zal mengen. Deze keer zal hij het dus moeten stellen met deze terloopse vermelding.

Foto (dit keer geen eigenmaak, uiteraard, maar werk van Jelle Jansegers): Prachtig kader, of niet soms?

Facebook, 25 oktober 2026