“De regering kan niet vallen want dan schiet er niks meer over van De Croo”

“De regering kan niet vallen want dan schiet er niks meer over van De Croo”

Naar aanleiding van de nakende heropstart van het parlementaire jaar had ik een gesprek met Het Laatste Nieuws, dat maandag verscheen. De krantensector is intussen strenger geworden over het reproduceren van interviews en artikels op onze sociale media. Dus doen wij zelf journalistiek werk door een artikel te schrijven over het artikel. Veel leesplezier!

Ik begon met mijn vreugde te uiten omtrent de hoop (hopelijk geen valse want het parlement ligt dus in Brussel, zoals u weet) dat we terug fysiek voltallig aanwezig kunnen zijn in het parlement om de regering-De Croo het vuur aan de schenen te leggen: in het parlement dus, rechtstreeks en niet meer van achter een schermpje.

Die corona-regeling is wel al te comfortabel voor sommige ministers. Verder vermoed ik echter dat er beleidsmatig weinig beterschap in het verschiet ligt: de regering-De Croo zal over straat blijven rollen en weinig fundamenteel beslissen. “De regering kan niet vallen en dat dreigt een duivelse dynamiek op gang te brengen.”

Hoewel de premier afgelopen weekend in een interview enthousiast leek te klinken over de daadkracht van zijn regering, zie ik dat toch een tikje anders. Er gebeurt weinig en als er iets gebeurt, zit het er meteen bovenarms op. De werkgelegenheidsconferentie van Dermagne (PS-minister van Werk) vorige week. Is over resultaten gehoord? In alle grote dossiers zien we ernstige tegenstellingen. Lalieux (minister van Pensioenen, PS, red.) werkt in haar eigen schulpje aan haar eigen pensioenvoorstel, in plaats van te masseren naar een compromis. “Het is voor mij in ieder geval een illustratie van een gebrek aan gezag van de premier. Ook haar timing was ongelooflijk. Uitgerekend op de dag van zijn eerste kern zegt ze: ik zal eens een fluim in zijn gezicht spuwen.”

Wie leeft zal zien maar dat er een pensioendeal komt met enige ‘force’ zou echt verbazen. Uit pure zenuwachtigheid omdat de PS-minister de ‘partners’ niet informeerde over haar plannen kwam Open VLD-voorzitter Egbert Lachaert op te proppen met een eigen pensioenideetje. Die club van 11 miljoen omvat blijkbaar niet eens de eigen regering-De Croo.

Lachaert zit natuurlijk - veel meer dan Bouchez - gewrongen want zijn partij levert de premier. Als er iets misloopt met deze regering – en dat gebeurt voortdurend - tast dat de figuur en het gezag van De Croo aan. Anderzijds werd Lachaert partijvoorzitter met een ogenschijnlijk fors blauwe agenda om daarna echter zijn kar naar links te keren. “Dus die goede oude Egbert, wiens discours in de Kamer soms nauwelijks verschilde van dat van ons, moest nog eens uit zijn tent komen om te tonen waar hij voor staat, maar wel op een manier dat hij De Croo zijn tent niet in brand steekt. Ik zou niet in zijn schoenen willen staan. Hij heeft het natuurlijk zelf gekozen hé, dus ik heb ook geen medelijden. (lacht)”

Doet de regering de rit uit? Zeker op korte termijn is ze veroordeeld is om niet te vallen. Maar echt regeren lukt met die tegenstellingen evenmin. Niet regeren maar ook niet vallen, want er schiet er niks meer over van De Croo als zijn project in elkaar stuikt. “Dat dreigt een duivelse dynamiek op gang te brengen. Dan gaan die partijvoorzitters zich nog meer beginnen profileren, zonder einde, want ze zijn safe: de regering kan toch niet vallen. Maar dat gaat de onbestuurbaarheid net groter maken. Ik vraag mij af hoe de premier dat gaat managen. In ieder geval geeft de regering toch al één iemand meer werk.”

Politieke vernieling?

Vervolgens kwam het parlementaire werk aan bod. Wij snakken heel erg naar een normale werking? In een leeg parlement is het lastig oppositie te voeren. Het brengt weinig dynamiek om een minister te ondervragen van achter een scherm. In een fysieke confrontatie in het parlement kan je een antwoord afdwingen, ook eentje dat verder gaat dan het aflezen van een papiertje. Ook op dat vlak kwam corona de regering-De Croo goed uit.

En de politieke vernieuwing van paarsgroen en het uitblijven van concrete resultaten op dat vlak? Ach, als ik premier De Croo bevraag omdat hij in De Zevende Dag andere dingen zegt dan Verlinden (minister van Binnenlandse Zaken, CD&V, red.) en die vertrekt gewoon uit het halfrond, dan krijgt het woord politieke vernieuwing wel een wrange klank. Of serieuze wetsontwerpen van honderden pagina’s die op de vooravond van de behandeling in de commissie worden doorgemaild. Zo’n werkwijze maakt elk ernstig debat onmogelijk. Nog een voorbeeld? Die arme Van Peteghem (minister van Financiën, CD&V) die als enige minister in het parlement aanwezig - al de rest stuurde een kat - dan een wetsontwerp van Van Quickenborne (minister van Justitie, Open Vld, red.) moet verdedigen door van zijn Ipad af te lezen wat het kabinet van Q van op afstand intikt; dan krijg je echt medelijden met de excellentie die de klus zo moet klaren. Politieke vernieuwing wordt zo politieke vernieling.

Van Quickenborne bleef afwezig in het parlement om de uitvoering van straffen onder de 3 jaar te verdedigen maar was de week daarvoor wel beschikbaar om daar zwaar mee uit te pakken in de media. Gaat het alleen over arrogantie? Neen, ook gebrek aan ervaring speelt mee. Ministers krijgen liever kritiek dat ze geen uitleg geven dan het risico te lopen dat ze zich verspreken of door een antwoord inhoudelijk in nesten werken.

Dat het parlement deze zomer pas geïnformeerd wordt over de operatie in Afghanistan nadat die was afgerond en pas na meer dan een maand over de watersnood, blijft natuurlijk hét dieptepunt. Stond minister Verlinden vier weken lang met haar laarzen in Pepinster water te hozen? Ik denk het niet.

Wat ik in de werking van het parlement zou wijzigen? “(zucht) Men komt altijd af met extra fratsen en een burgerbevragingske hier en daar, maar de essentie is dat ministers de 'guts’ moeten hebben om zich in het parlement te komen verantwoorden, in plaats van het te ontlopen.” Nieuwe regels zijn minder nodig dan het naleven van de basisgebruiken in een goed werkend parlement.

Dat zou trouwens ook de kwaliteit van onze wetgeving ten goede komen. “Men zegt altijd dat het parlement te traag werkt, maar het werkt volgens mij te snel, waardoor de kwaliteit van de wetgeving ondermaats is. Daar zou men beter eens wat meer tijd in steken in plaats van af te komen met hoogdravende resoluties om in heel de wereld vanalles te gaan veroordelen. Urenlang zit men dan grote principes te herhalen, terwijl we het eigenlijk al lang eens zijn. Maar als er een serieuze wet komt, dan is iedereen weg behalve 1 of 2 specialisten waar niemand naar luistert.”

We bleven bij minister Annelies Verlinden, die de handen toch wel erg snel wegtrok van de watersnood in Wallonië. Sommigen zeiden toen dat men op een crisisdepartement als Binnenlandse Zaken iemand moet zetten met meer ervaring. “Crisisbeheersing is een kunst op zichzelf, we hebben dat ook gezien bij de aanslagen.” Minister Verlinden heeft weinig ervaring, oké, maar dat geldt ook in grote mate voor haar kabinet. Tel dat op en je krijgt slecht opgesteld Ministeriële Besluiten waar steeds minder mensen aan uit kunnen. Haar kabinet beseft door die onervarenheid ook te weinig welke problemen dat stelt voor een lokaal bestuur als de regelgeving onzorgvuldig is.

Dit artikel verscheen op Facebook op 18 september 2021.

Labels